چند روایت از نحوه شهادت امام جواد(ع)
به گزارش بریونی، امام جواد ضد السلام دو بار به دستور خلفای عباسی به بغداد فراخوانده شد. بار اول در زمان مأمون و کوتاه بود و بار دوم در سال ۲۲۰ هجری و قمری به فرمان معتصم انجام شد که همان سفر به شهادت آن حضرت انجامید.
امروز، ۲۹ ذی القعده، سالروز شهادت نهمین پیشوای شیعیان، حضرت امام محمد تقی مقابل السلام است؛ امامی که به «باب الحوائج» شهرت یافته و لقب های «جواد» به معنای بخشنده و «تقی» به معنای پرهیزگار، از مشهورترین القاب ایشان محسوب می شود. «رضی» و «متقی» نیز از دیگر لقب های آن حضرت است.
پس از شهادت جانسوز حضرت امام رضا مقابل السلام در اواخر ماه صفر سال ۲۰۳ هجری قمری، منصب امامت در حالی به امام جواد مقابل السلام رسید که تنها هشت سال از عمر مبارک ایشان می گذشت. با وجود سن کم، آن حضرت سرچشمه دانش و حکمت الهی بود و روایات پرارزش فراوانی از ایشان در کتاب هایی همچون عیون اخبارالرضا، تحف العقول، مناقب و بحارالانوار نقل شده است.
در منابع تاریخی آمده است که معتصم عباسی در ۲۸ محرم سال ۲۲۰ هجری قمری، امام جواد مقابل السلام را بار دیگر به بغداد فراخواند. این سفر سرنوشت ساز، چند ماه بعد با شهادت آن حضرت به پایان رسید و بیشتر منابع تاریخی، روز ۳۰ ذی القعده را زمان شهادت ایشان دانسته اند.
پیکر مطهر امام جواد مقابل السلام در کنار مرقد جد بزرگوارشان، حضرت امام موسی کاظم مقابل السلام، در شهر کاظمین به خاک سپرده شد. آن حضرت هنگام شهادت تنها ۲۵ سال داشتند و از ین جهت، جوان ترین امام شیعیان در زمان شهادت به شمار می آیند.
علت شهادت امام جواد(ع)
برخی از مورخان نقل کرده اند که «ابن ابی داوود» قاضی بغداد، به سبب حسادت نسبت به جایگاه علمی امام جواد مقابل السلام، نزد معتصم عباسی از ایشان بدگویی می کرد. ماجرا از آنجا شروع شد که نظر دقیق و صحیح امام درباره ی حکم قطع دست دزد، سبب شرمندگی ابن ابی داوود در مقابل فقها و درباریان شد. همین مسئله آتش حسادت را در دل او شعله ورتر کرد و سر انجام معتصم را به طراحی نقشه شهادت امام تشویق نمود.
نحوه شهادت حضرت امام جواد(ع)
در برخی روایتها آمده است که بعد از به خلافت رسیدن معتصم، او بهمراه جعفر ـ برادر ام الفضل ـ تصمیم به قتل امام گرفتند. از ین جهت، معتصم نامه ای به عبدالملک زیات، حاکم مدینه، نوشت و از او خواست امام جواد مقابل السلام را بهمراه همسرش ام الفضل راهی بغداد کند.
هنگامی که امام وارد بغداد شد، معتصم در ظاهر با احترام از ایشان استقبال کرد و هدایایی برای امام و ام الفضل فرستاد؛ اما در پشت پرده، به وسیله جعفر، ام الفضل را برای مسموم کردن حضرت تحریک کرد. بر اساس این روایت، آنها انگوری را به زهر آغشته کرده و به امام خوراندند.
گفته اند ام الفضل بعد از انجام این کار گرفتار پشیمانی شد و گریست؛ اما امام مقابل السلام به او فرمودند که به گرفتاری و بیماری ای درمان ناپذیر مبتلا خواهد شد. البته درباره ی کیفیت شهادت حضرت، روایتهای مختلفی در منابع تاریخی نقل شده است.
در روایتی دیگر آمده است که معتصم عباسی شربت پرتقالی مسموم را توسط غلام خود «اشناس» برای امام فرستاد. غلام به حضرت اظهار داشت که خلیفه قبل از این، همان شربت را به برخی بزرگان دربار، همچون احمدبن ابی داوود و سعیدبن خضیب، نوشانده و فرمان داده است که امام نیز از آن بنوشد.
امام فرمودند: «آن را شب هنگام خواهم نوشید»؛ اما غلام اصرار کرد که شربت باید خنک نوشیده شود. سر انجام حضرت از آن نوشیدند و در اثر همان زهر، به شهادت رسیدند.
علت ازدواج امام جواد(ع) با ام الفضل
براساس منابع معتبر تاریخی، ازدواج امام جواد مقابل السلام با ام الفضل، دختر مأمون عباسی، به دستور مستقیم مأمون انجام شد. گفته اند مأمون امیدوار بود از این طریق، نوه ای از نسل پیامبر اکرم صلی الله مقابل وآله داشته باشد.
شیخ مفید نیز نقل می کند که مأمون به سبب دانش، فضیلت و شخصیت برجسته علمی امام، دختر خودرا به عقد ایشان درآورد. در عین حال، برخی محققان اعتقاد دارند این ازدواج بیشتر از آنکه جنبه عاطفی داشته باشد، هدفی سیاسی را دنبال می کرد؛ برای اینکه مأمون می خواست از این راه، امام جواد مقابل السلام و ارتباط ایشان با شیعیان را زیر نظر بگیرد و همین طور خودرا دوستدار علویان نشان دهد تا از قیام آنان مقابل حکومت عباسی پیشگیری کند.
این تصمیم با مخالفت و نگرانی اطرافیان مأمون رو به رو شد؛ چون که بیم داشتند خلافت از خاندان عباسی به علویان منتقل شود.
اما سرانجام، خواست الهی بر خلاف نقشه آنان رقم خورد؛ ام الفضل صاحب فرزندی از امام جواد مقابل السلام نشد و تمامی فرزندان آن حضرت، همچون حضرت امام هادی مقابل السلام، از بانوی بزرگوار «سمانه مغربیه» متولد شدند.
منبع: beriooni.ir
این مطلب را می پسندید؟
(0)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب